Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng (sửa đổi) được Quốc hội khóa XIV, Kỳ họp thứ 10 thông qua vào ngày 13-11-2020. Luật gồm 8 chương, 74 điều và sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 01/01/2022.
Những điểm mới có trong luật để đảm bảo quyền lợi cá nhân cũng như những thủ tục pháp lý cần thiết khi đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng nên người lao động cần nắm rõ để có thể áp dụng thuận tiện.

Quy định mới của pháp luật đối với người lao động làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng
Nghiêm cấm thu tiền môi giới của người lao động
Khoản 1 Điều 20 Luật Người Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2006 quy định Người lao động có trách nhiệm hoàn trả cho doanh nghiệp dịch vụ một phần hoặc toàn bộ tiền môi giới. Tuy nhiên, Luật Người Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020 đã bỏ quy định này, cụ thể:
Điều 7. Các hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng
8. Thu tiền môi giới của người lao động
Bên cạnh đó, Điều 7 Luật mới cũng bổ sung nhiều hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng như:
- Lôi kéo, dụ dỗ, hứa hẹn, quảng cáo, cung cấp thông tin gian dối hoặc dùng thủ đoạn khác để lừa đảo người lao động; lợi dụng hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài để tổ chức xuất cảnh trái phép, mua bán người, bóc lột, cưỡng bức lao động.
- Phân biệt đối xử, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người lao động; cưỡng bức lao động trong lĩnh vực người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng; áp dụng các biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ khác, ngoài ký quỹ và bảo lãnh; thu tiền môi giới của người lao động; thu tiền dịch vụ của người lao động không đúng quy định; sử dụng Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước không đúng quy định của pháp luật.
- Đi làm việc hoặc đưa lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài với các công việc sau: Matxa tại nhà hàng, khách sạn, trung tâm giải trí; săn bắt thú dữ, cá sấu, cá mập; liệm, mai táng tử thi, thiêu xác chết, bốc mồ mả; công việc thường xuyên ở nơi thiếu không khí, áp suất lớn như dưới lòng đất, đại dương…
Cơ chế quản lý đối với hoạt động chuẩn bị nguồn
Theo khoản 1 Điều 18 Luật bổ sung quy định cho phép doanh nghiệp dịch vụ được chuẩn bị nguồn lao động trước khi đăng ký hợp đồng lao động như sau:
1. Doanh nghiệp dịch vụ chuẩn bị nguồn lao động trước khi đăng ký hợp đồng cung ứng lao động khi có yêu cầu của bên nước ngoài tiếp nhận lao động hoặc theo thỏa thuận hợp tác với bên nước ngoài tiếp nhận lao động và chỉ được thực hiện sau khi Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội có văn bản chấp thuận.
Quy định này khiến doanh nghiệp chủ động trong công tác chuẩn bị nguồn lao động phù hợp với yêu cầu của đối tác nước ngoài đồng thời góp phần nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp cũng như xây dựng thương hiệu, uy tín trên thị trường cung ứng lao động quốc tế.
Tuy nhiên, tại khoản 2, khoản 3 Điều 18 khi quy định về hồ sơ chuẩn bị nguồn lao động và cơ chế quản lý đối với hoạt động chuẩn bị nguồn lao động thì cũng góp phần hạn chế tình trạng doanh nghiệp lợi dụng quy định tại khoản 1 Điều 18 để tuyển chọn, đào tạo tràn lan, gây thiệt hại cho người lao động và lãng phí cho xã hội.
Không phải đóng bảo hiểm xã hội hoặc thuế thu nhập cá nhân hai lần
Đây là quy định tại Điểm g Khoản 1 Điều 6 Luật Người Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020:
Không phải đóng bảo hiểm xã hội hoặc thuế thu nhập cá nhân hai lần ở Việt Nam và ở nước tiếp nhận lao động nếu Việt Nam và nước đó đã ký hiệp định về bảo hiểm xã hội hoặc hiệp định tránh đánh thuế hai lần.
Bổ sung khu vực cấm đi làm việc ở nước ngoài
Luật Người Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020 đã bổ sung thêm các khu vực cấm đi làm việc ở nước ngoài tại khoản 13 Điều 7, bao gồm: Khu vực đang có chiến sự hoặc đang có nguy cơ xảy ra chiến sự; khu vực đang bị nhiễm xạ; khu vực bị nhiễm độc; khu vực đang có dịch bệnh đặc biệt nguy hiểm.
Bổ sung quy định về tiền dịch vụ
Để bảo đảm tính minh bạch và giảm thiểu chi phí cho người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, Luật mới đã sửa đổi khái niệm về tiền dịch vụ và bổ sung định tại Khoản 3 Điều 23:
Trường hợp doanh nghiệp dịch vụ đã thu tiền dịch vụ từ người lao động cho toàn bộ thời gian làm việc thỏa thuận trong hợp đồng đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài mà người lao động phải về nước trước thời hạn và không do lỗi của người lao động thì doanh nghiệp dịch vụ phải hoàn trả cho người lao động số tiền dịch vụ và tiền lãi theo tỷ lệ tương ứng với thời gian còn lại của hợp đồng đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài. Tiền lãi được tính theo lãi suất đối với tiền gửi không kỳ hạn bằng đồng Việt Nam của tổ chức tín dụng do các bên thỏa thuận tại thời điểm doanh nghiệp hoàn trả cho người lao động.
Trên đây là một số quy định mới mà Luật Người Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020 đã bổ sung, sửa đổi liên quan đến quy định về quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm pháp lý đối với người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
Mọi chi tiết vui lòng liên hệ Luật sư tư vấn;
CÔNG TY LUẬT TNHH NĂNG & PARTNER – Hotline: 0986.799.399; 0886.799.399
Website: dnlawfirm.com.vn
Email: ducnanglawfirm@gmail.com
Facebook: https://www.facebook.com/dnlawfirm.com.vn
Văn phòng tại Hà Nội: Phòng 19.7, Tòa Vimeco Lô E9, Phạm Hùng, Trung Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội.
Chi nhánh tại Thái Nguyên: Số 360/1 Đường Bắc Kạn. Thành phố Thái Nguyên;
Chi nhánh tại Hải Phòng: Tầng 9, tòa nhà Đông Phương, Lô 26BC đường Lê Hồng Phong, phường Đông Khê, quận Ngô Quyền, thành phố Hải Phòng.
